Korunmak için hangi dua ve sureler okunur?

Evden çıkarken okunan dua, Ebû Dâvûd ve Tirmizî'de nakledilen "Bismillâh, tevekkeltü alallâh, lâ havle velâ kuvvete illâ billâh" ifadesidir. Üç bölümden oluşur: besmele, tevekkül ve güç beyanı.

Eve girerken okunan dua, Ebû Dâvûd'da nakledilen "Bismillâhi velecnâ ve bismillâhi haracnâ ve alallâhi rabbinâ tevekkelnâ" ifadesidir. Girişi ve çıkışı aynı cümlede anar.

Korku anında okunan en bilinen ifade, Âl-i İmrân suresi 173. ayette geçen "Hasbünallâhu ve ni'me'l-vekîl" cümlesidir. Ayetin bağlamı önemlidir: tehdit gerçektir, inkâr edilmez; karşısına bir dayanak konur.

Korunma için en sağlam kaynaklı dua, Müslim'de nakledilen "Eûzü bi-kelimâtillâhi't-tâmmâti min şerri mâ halak" ifadesidir. Ayrıca Felak ve Nâs sureleri doğrudan sığınma sureleridir.

Nazar için sahih kaynaklarda bildirilen şey, sığınma metinlerinin okunmasıdır. Buhârî'de Hz. Peygamber'in Felak ve Nâs sûrelerini okuduğu aktarılır. Nazar boncuğu, kurşun dökme ve belirli sayıda okuma gibi uygulamaların ise kaynaklarda karşılığı yoktur.

Uyumadan önce okunan en kısa ve en sağlam kaynaklı dua, Buhârî'de nakledilen "Bismike Allâhümme emûtü ve ahyâ" ifadesidir. Kısalığına rağmen uykuyu ölüm ve dirilişle ilişkilendiren bir yapı taşır.

Yolculuk duası, Müslim'de nakledilen ve binite binildiğinde okunan duadır. Metninin ilk bölümü Zuhruf suresi 13-14. ayetlerden alınmıştır.

Kur'an'da korunma, bir nesneye veya işleme değil, sığınmaya bağlanır. Kullanılan iki kalıp vardır: "eûzü" (sığınırım) ve "hafiz" (koruyan). Aşağıdaki ayetler bu iki kalıbın geçtiği temel yerlerdir.

Felak suresi Kur'an'ın 113. suresidir ve 5 ayettir. Adı "yarılıp çıkan" anlamına gelir. Nâs suresiyle birlikte "muavvizeteyn" (iki sığınma suresi) adıyla anılır.

Nâs suresi Kur'an'ın son suresidir ve 6 ayettir. Adı "insanlar" anlamına gelir. Felak suresiyle birlikte "muavvizeteyn" adıyla anılır ve tek bir şeyden sığınır: vesvese.

Ed-Dârr, "zarar veren; zararı takdir eden" anlamına gelir. Kur'an'da bu isim kalıbında geçmez; kök fiil halinde bulunur. Klasik kaynaklarda bu isim En-Nâfi' ile birlikte anılır, tek başına zikredilmesi uygun görülmez.

El-Azîz, "mutlak güç sahibi ve yenilmez olan" anlamına gelir. Kur'an'da doksandan fazla yerde geçer ve çoğunlukla "hakîm" (hikmet sahibi) ismiyle birlikte kullanılır; bu birliktelik gücün hikmetle sınırlandığını bildirir.

El-Basîr, "her şeyi gören" anlamına gelir. Kur'an'da kırktan fazla yerde geçer ve genellikle Es-Semî' ile birlikte kullanılır. Kökteki anlam yalnızca göz ile görmeyi değil, kavrayışı da içerir.

El-Hafîz, "koruyan ve kaydını tutan" anlamına gelir. Kökte iki anlam birlikte bulunur: bir şeyi zarardan korumak ve unutmadan aklında tutmak. Kur'an'da her iki yönüyle de kullanılır.

El-Hakem, "hükmü kesin olan ve aralarında hüküm veren" anlamına gelir. Kur'an'da En'âm suresi 114. ayette bu kalıpta geçer. Aynı kökten gelen "hikmet" kelimesi, hükmün keyfî değil bir amaca uygun olduğunu bildirir.

El-Hakk, "varlığı gerçek olan ve değişmeyen" anlamına gelir. Kelime Türkçede hem "gerçek" hem "hak edilen" anlamında kullanılır; Arapçada ikisi aynı kökten gelir ve bu birlik ismin anlamını belirler.

El-Kâdir, "gücü her şeye yeten" anlamına gelir. Kökte iki anlam birlikte bulunur: güç yetirmek ve ölçü belirlemek. Bu yüzden kudret ile kader aynı köktendir.

El-Kahhâr, "her şeye mutlak surette galip gelen" anlamına gelir. Kur'an'da geçtiği yerlerin neredeyse tamamında "vâhid" (bir) ismiyle birlikte kullanılır; bu birliktelik tevhid vurgusu taşır.

El-Kaviyy, "gücü sınırsız ve tükenmez olan" anlamına gelir. Kur'an'da genellikle El-Azîz veya El-Metîn ile birlikte geçer; vurgusu gücün azalmaması ve yorulmamasıdır.

El-Kayyûm, "kendi kendine var olan ve her şeyi ayakta tutan" anlamına gelir. Kur'an'da üç ayette geçer ve üçünde de El-Hayy ile birliktedir. Kelime iki anlamı birden taşır: kendi varlığı başkasına bağlı olmamak ve başkalarının varlığını sürdürmek.

El-Mâni', "dilediğini engelleyen ve koruyan" anlamına gelir. Kur'an'da bu kalıpta geçmez; yalnızca Tirmizî'nin naklettiği listede yer alır. Klasik kaynaklarda tek başına değil, veren isimlerle birlikte anılması gerektiği belirtilir.

El-Melik, "mutlak hükümranlığın sahibi" anlamına gelir. Kur'an'da bu kalıpta birkaç ayette geçer ve ortak vurgusu şudur: gerçek mülkiyet ve egemenlik geçici değil, kalıcıdır ve yalnızca Allah'a aittir.

El-Müheymin, "her şeyi gözetip koruyan ve denetleyen" anlamına gelir. Kur'an'da iki yerde geçer; birinde Allah için, diğerinde Kur'an'ın önceki kitaplar üzerindeki konumu için kullanılır.

El-Muktedir, "gücü eksiksiz ve karşı konulamaz olan" anlamına gelir. El-Kâdir ile aynı köktendir; iftiâl kalıbı gücün tam ve engellenemez biçimde kullanıldığını bildirir.

El-Mü'min, "güven veren ve doğrulayan" anlamına gelir. İnsanlar için kullanıldığında "iman eden" demektir; Allah için kullanıldığında anlamı değişir ve güvence veren, verdiği sözü doğrulayan manasına gelir.

El-Vâlî, "her şeyi yöneten ve işlerini üstlenen" anlamına gelir. El-Veliyy ile aynı köktendir. Kur'an'da bu kalıpta geçmez; Ra'd 13:11'de olumsuz bir cümlede "vâl" biçiminde bulunur.

El-Veliyy, "dost, yardımcı ve koruyucu olan" anlamına gelir. Kökteki asıl anlam yakınlıktır; dostluk, yardım ve yöneticilik anlamlarının hepsi bu yakınlıktan türer.

En-Nâfi', "fayda veren; yararı yaratan" anlamına gelir. Kur'an'da bu isim kalıbında geçmez; kök fiil halinde bulunur. Klasik kaynaklarda bu isim Ed-Dârr ile birlikte anılır, tek başına zikredilmesi uygun görülmez.

Er-Rakîb, "gözetleyen ve murakabe eden" anlamına gelir. Kur'an'da üç yerde geçer. Kökteki anlam, bir şeyi bekleyip izlemeyi ve boynunu uzatarak bakmayı ifade eder.

Eş-Şehîd, "her şeye şahit olan ve her yerde hazır bulunan" anlamına gelir. Kökte üç anlam birlikte bulunur: görmek, hazır olmak ve tanıklık etmek. Türkçedeki "şehit" kelimesi de aynı köktendir.

Akşam zikirleri, gün batımından sonra okunması kaynaklarda bildirilen metinlerdir. Sabah zikirleriyle büyük ölçüde aynıdır; farkı, iki ifadenin zaman kalıbının değişmesidir.

Sabah zikirleri, hadis kaynaklarında sabah vaktine özel olarak nakledilen dua ve zikirlerdir. Aşağıdaki metinler sahih kaynaklarda yer alan en yaygın örneklerdir.